Rola selenu w leczeniu Hashimoto. Na czym polega jego działanie i jaką dawkę zalecają specjaliści?

Zapalenie tarczycy Hashimoto to choroba dająca bardzo uciążliwe objawy. Ich łagodzenie jest możliwe nie tylko dzięki lekom, ale także diecie i rozsądnie prowadzonej suplementacji. Składnikiem odżywczym, który odgrywa niebagatelną rolę w leczeniu, jest selen. Na czym dokładnie polega jego działanie i jaką dawkę zalecają specjaliści? Oto garść informacji na ten temat.

Jaką rolę spełnia selen?

Selen jest mikropierwiastkiem, który pełni w organizmie rolę przeciwutleniacza. Inaczej mówiąc, chroni nasze komórki, błony komórkowe i DNA przed działaniem wolnych rodników tlenowych. Niedobory selenu w organizmie zwiększają ryzyko rozwoju chorób cywilizacyjnych, takich jak schorzenia układu krwionośnego oraz nowotwory.

Poza szerokim zastosowaniem antyoksydacyjnym i przeciwzapalnym, selen wspomaga pracę tarczycy.

Tarczyca to jeden z organów, gdzie koncentracja tego pierwiastka jest największa.

Dlaczego selen stanowi naturalną broń w walce o zdrową tarczycę?

U większości pacjentów z Hashimoto obserwuje się podwyższone stężenie przeciwciał anty-TPO, których obecność ma wpływ na stopień uszkodzenia tkanki, a tym samym objętość tarczycy. Leczenie zapalenia tarczycy typu Hashimoto jest złożone, a wpływ na powodzenie terapii mają różne czynniki.

Możemy spotkać się z licznymi doniesieniami ze świata nauki, które podkreślają ogromną rolę selenu w diecie osób borykających się z tym schorzeniem. To właśnie jego niedobór uznaje się za jeden z czynników środowiskowych, wyzwalających chorobę.

Badania stężenia selenu w surowicy krwi wykazały jego mniejszą ilość u osób chorych na Hashimoto niż u osób zdrowych.

Rola selenu w funkcjonowaniu tarczycy polega na przekształcaniu nieaktywnego hormonu T4 w biologicznie aktywny hormon T3. Proces ten nazywamy dejodynacją. Zatem skutkiem niedoboru selenu jest upośledzona konwersja T4 w T3 w tkankach, co skutkuje obniżeniem T3 w krążeniu.

Niedobór selenu może powodować również zmiany morfologiczne tkanki tarczycowej. Jako antyoksydant, pełni rolę ochronną wobec komórek tarczycy, narażonych na uszkodzenia oksydacyjne, do których dochodzi podczas produkcji hormonów.

Selen uczestniczy w budowie enzymu – peroksydazy glutationowej, chroni tarczycę przed szkodliwym działaniem m.in. nadtlenku wodoru czy też reaktywnych form tlenu. Dodatkowo należy podkreślić, że selen usprawnia funkcjonowanie systemu odpornościowego i zmniejsza aktywność zapalną.

Dotychczasowe obserwacje wykazały, że suplementacja selenem u osób cierpiących na chorobę Hashimoto zmniejszyła poziom przeciwciał anty-TPO, charakterystycznych dla tego schorzenia. Dostrzeżono też, że selen pomaga w łagodzeniu jego objawów.

Nie oznacza to jednak, że selen należy spożywać bez ograniczeń, bo jego nadmiar może być toksyczny.

Objawami przyjmowania bardzo wysokich dawek są: wypadanie włosów, zwiększona drażliwość, stany zapalne skóry.

W dłuższej perspektywie czasu nadmiar selenu w organizmie może także zwiększać ryzyko rozwoju cukrzycy typu 2.

Jakie są naturalne źródła selenu?

Jednym z najbardziej znanych są orzechy brazylijskie.

Ponadto selen znajduje się w:

  • otrębach
  • produktach zbożowych
  • skorupiakach
  • rybach morskich
  • jajach
  • mleku i przetworach mlecznych.

Owoce i warzywa zawierają śladowe ilości tego pierwiastka.

Niedobór selenu występuje jednak nie tylko wówczas, gdy spożywamy za mało pokarmów, które są jego bogatym źródłem, ale również w przypadku problemów z jelitami. Uszkodzenie jelita cienkiego powoduje bowiem zaburzenia jego przyswajania.

Jaka dawka selenu jest optymalna przy zapaleniu tarczycy Hashimoto?

Spożywanie produktów zawierających selen jest jak najbardziej wskazane, jednak w ten sposób trudno jest określić, czy dostarczona dawka jest wystarczająca, a może wręcz przeciwnie – zbyt wysoka. Szczególnie dotyczy to orzechów brazylijskich, gdyż ilość zawartego w nich selenu zależy m.in. od miejsca ich wyhodowania (trudno zatem dokładnie oszacować jego spożycie).

Wielu specjalistów zaleca więc czasową suplementację selenem. Rekomendowana dawka wynosi 75-200 μg selenometioniny na dobę.

Obserwacje wykazały, że taka doza jest w stanie zmniejszyć stężenie anty-TPO – przeciwciał przeciwtarczycowych, niszczących tkankę tarczycy.

Ze względu na wysokie zainteresowanie terapią z wykorzystaniem selenu, możemy się spodziewać kolejnych doniesień na ten temat. Pomimo badań wskazujących na niedobór selenu u osób z Hashimoto, najlepiej jest okresowo sprawdzać poziom jego stężenia – tym bardziej, że ma nieduże widełki dawki zalecanej.

CZYTAJ TEŻ: Jakie niedobory mogą wystąpić w Hashimoto?

Pamiętaj, że suplementację zawsze lepiej jest przeprowadzić pod okiem specjalisty, który zarekomenduje również w odpowiednim momencie jej przerwanie.

Gosia Mazur


silne-wsparcie-tarczycy


Ciborowska H., Rudnica A. Dietetyka. Żywienie zdrowego i chorego człowieka. Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2014, s. 161-162
Klecha B., Bukowska B. Selen w organizmie człowieka – charakterystyka pierwiastka i potencjalne zastosowanie terapeutyczne. Bromatologia i Chemia Toksykologiczna. XLIX, 2016 (4): 818–829
Zakrzewska E., Zegan M., Michota-Katulska E. Zalecenia dietetyczne w niedoczynności tarczycy przy współwystępowaniu choroby Hashimoto. Bromatologia i Chemia Toksykologiczna. XLVIII, 2015 (2):117–127
Wentz I. Hashimoto. Jak w 90 dni pozbyć się objawów i odzyskać zdrowie. Wydawnictwo Otwarte, Kraków 2017, s. 202
Mazokopakis E.E., Chatzipavlidou V.Hashimoto’s thyroiditis and the role of selenium. Current concepts.Hellenic Journal of Nuclear Medicine. 2007,10(1):6-8
Zagrodzki P., Kryczyk J. Znaczenie selenu w leczeniu choroby Hashimoto. Postępy Higieny i Medycyny Doświadczalnej (online), 2014, 68: 1129-1137
Jastrzębska H. Pułapki leczenia chorób tarczycy. III Ogólnopolska Konferencja Pułapki Codziennej Praktyki Lekarskiej Poznań , 23-24.10.2015. https://www.termedia.pl/f/f/65b36d07cd070b06c671552c0a443a75.pdf (data dostępu: 18.12.2017)

Rekomendowane artykuły

Jeśli chcesz mieć dostęp do najbardziej aktualnej wiedzy na temat choroby Hashimoto oraz ostatnio dodanych materiałów, tutaj znajdziesz najnowsze artykuły.

Temat suplementacji budzi wiele kontrowersji. Każdemu marzy się magiczna pigułka, która bez dużego wysiłku pomoże poczuć się lepiej i odzyskać zdrowie.


16 grudnia 2020

Jeśli masz Hashimoto, świadomość obecności nietolerancji nabiału jest szczególnie ważna, ponieważ spożycie laktozy może powodować nie tylko przykre dolegliwości, ale również niekorzystnie wpływać na leczenie.


4 listopada 2020

Dzisiaj podzielę się przepisem na puszysty omlet „na słodko” bez glutenu, laktozy i cukru. Nieskromnie przyznam, że jest to najlepszy omlet, jaki jadłam. Delikatny, puszysty i lekki jak chmurka, sycący, ale nie zapychający.


2 października 2020

Zapisz się do naszego newslettera

Otrzymuj nowe artykuły i porady dotyczące choroby Hashimoto. Odbierz darmowy e-book od naszych specjalistów o Hashimoto!

Hashimotoplan
email-icon facebook twitter mail youtube linkedin instagram whatsup